Sayfa Menüsü
RssFacebookTwitterTwitter
Kategori Menüsü

Yazıldı Oca 8, 2016 Anne / Çocuk | Yorum Yok

Küçük Çocukların Ahlaki Gelişimi ve Ebeveynlik

Ahlak, insan ilişkilerinde toplumun büyük çoğunluğunun ortak sınırlar çerçevesinde belirlediği iyi-kötü, doğru-yanlış gibi adlandırdığımız değer yargılarıdır. Ebeveynlerle çocuklar arasındaki ilişkinin çocukların ahlaki gelişimine katkıda bulunan en önemli yönleri arasında ilişkinin kalitesi, ebeveyn disiplini, proaktif stratejiler ve sohbetler bulunmaktadır.

Ebeveyn-çocuk ilişkileri, çocukları yakın ilişkilerin karşılıklı sorumlulukları ile tanıştırır. Ebeveynlerin temel yükümlülükleri arasında çocuklarının bakımlarıyla uğraşmak ve çocukları yeterli kişiler olmaya yönlendirmek vardır. Çocukların sorumlulukları arasında ise ebeveynlerin insiyatiflerine doğru şekilde tepki vermek ve ebeveynlerle pozitif bir ilişki sürdürmek vardır.

Çocukların ahlaki gelişiminde önemli bir ebeveynlik stratejisi, çocuğun potansiyel yanlış davranışını henüz ortaya çıkmadan o davranış için yeni koşul oluşturmak, yani proaktif bir şekilde engellemektir. Proaktif olmak, küçük çocuklarda dikkatlerini dağıtmak ve onları alternatif ilgi çekici etkinliklere yöneltmek gibi şaşırtmacalar anlamına gelir. Daha büyük çocuklarda ise (5 yaştan sonrası) proaktif olmak ebeveynlerin önemli gördüğü değerler hakkında onlarla konuşmak şeklinde yapılabilir.

0-5 yaş arası çocuklar benmerkezcidir. Siz ne kadar etrafındakileri düşünmesini de söyleseniz bir yerden sonra çocuk yine etrafın duygularını önemsemeyip sadece kendi istediğinin olmasını isteyecektir. 4-7 yaş aralığındaki çocuklar çevresinde gördüğü olayları aynen taklit ederler. Adaleti ve kuralların insanların kontrolünde olmayan, dünyanın değiştirilemez özellikleri olarak görürler. 7-10 yaş arasındaki çocuklar artık çevrelerindeki ahlaki olayların ne anlama geldiğini kısmen de olsa anlamaya başlarlar. Kuralların bazılarının değiştirilemez bazılarının ise değiştirilebilir olduğunu düşündükleri geçiş evresindelerdir. Yanlış davranış bu dönemdeki çocuklara göre otomatik olarak cezayı gerektirir. Fakat kendileri de kesin ve değişmez olarak kabul ettikleri bu kurallara uymakta zorlanırlar. Bu evrede çocuklar olayın nedenini, niyetini sorgulamaz. Onlar için nesnel olan sonuç önemlidir. 11 yaştan sonra çocuklar ahlaki kuralların insanlar tarafından koyulduğunun farkına varırlar ve bir eylemi yargılarken sonuçların yanı sıra niyeti de göz önünde bulundururlar.

Ahlaki gelişmeye dair sohbetler, çocuklara fayda sağlar. Bu sohbetler planlı veya doğal olabilir, geçmişteki olayları kapsayabilir, örneğin çocuğun önceki yanlış davranışı veya pozitif ahlaki davranışı hakkında değerlendirme yapabilirsiniz. Veya sohbetler o anda olan olaylara (mesela, çocukla kardeşinin öfke nöbetleri hakkında konuşmak) odaklanabilir. Empati yapmayı öğretmek gibi olumlu kazanımlar da çocuğun ahlaki gelişimine katkıda bulunur. Çocukların ahlaki gelişimlerinin temelini evdeki ebeveynler yönlendirir.

 İnsan hayatının ilk 5 yılında öğrendiklerinin geri kalan tüm yıllarındaki kişiliğinin %70 ini şekillendirdiği gerçeğini göz önüne alırsak, çocuklarımıza ahlaki yönden çok iyi bir rol-model olmak zorunda olduğumuz inkar edilemez bir gerçek haline gelmektedir. Siz ne kadar doğruyu anlatırsanız anlatın, anlattığınız doğru davranışları siz kendiniz uygulamıyorsanız, çocuktan sizin sözleriniz doğrultusunda hareket etmesini bekleyemezsiniz. Unutmayın, siz neyseniz çocuğunuz da odur. Ya annesi ya babası, bir başkası değil.

Sevgiler;

Dila AKDEMİR

Paylaşmak Güzeldir ; Share on FacebookTweet about this on TwitterPin on PinterestShare on Google+Email this to someone

Bir Yorum Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

Bu Site Blogger Tasarım Tarafından Hazırlanmıştır.